Zenan kalby

Esaslandyryjysy: Türkmenistanyň Ministrler Kabineti
Salgysy: Aşgabat şäheri, Garaşsyzlyk şaýoly, 100, Türkmenbaşynyň erkin döredijilik mekany
Telefon belgileri: 38-62-10, 38-61-74, 38-62-05
Email: zenankalby-zurnaly@online.tm

Habarlar

Gözel ŞAGULYÝEWA, Türkmenistanyň Gahrymany Bir kürtäniň hakyky rowaýaty (poema)

(Rowaýat perzentlik borjuny ödäp bilen, Gahryman hem Mähriban Arkadagymyzyň Belentligini, düýpli Binýatlygyny aýan eýlär). * * *

Özgerýän dünýä we ösüşiň täze ýollary

Ýer togalagynyň üstündäki täsin ýaşaýşyň dynuwsyz özgerýändigi tebigy hadysalara hem-de adamzadyň aň ösüşine baglydyr. Köp sanly taryhy, ylmy maglumatlardan, syýasaty öwrenijileriň gelen netijelerinden çen tutulanda, dünýä siwilizasiýasynyň ojaklary Zeminiň bir sebitinden beýlekisine, bir yklymdan başga bir yklyma geçip durýar. Şonuň netijesinde dörän dünýä ösüşine düýpli täsir eden birnäçe medeni ojaklaryň taryhy henize çenli hem düýpli öwrenilýär. Biziň halkymyzda «Ozal akan ýerden akarmyş aryk» diýen parasatly aýtgy bar. Parfiýa döwletinden başlan, beýik Seljuklar şadöwletine çenli dünýä medeniýetiniň gülläp ösen ojaklarynyň biri bolan türkmen topragynyň tutuş sebitimiziň täzeden ösmegine, galkynmagyna nusga bolýan häzirki döwletlilik ýoly geljege umytly garaýan, gülläp ösüşlere ymtylýan köp-köp halklaryň arzuwlaryny ganatlandyrýar. Ylalaşyk deňzi diýip at alan gojaman Hazaryň kenaryndaky «Awaza» milli syýahatçylyk zolagynda Merkezi Aziýanyň döwlet Baştutanlarynyň konsultatiw duşuşygynyň hem-de bu sebitiň zenanlarynyň dialogynyň geçirilmegi dünýä ösüşlerine tarap täze ädimleri kesgitledi. Bu halkara çäreler sebitiň belentliklere tarap hereketiniň ägirt uly mümkinçiliklerini açyp görkezmäge kömek etdi. Iň esasy bolsa dünýäniň ähli halklary üçin derwaýys bolan parahatçylygy, dost-doganlyk gatnaşyklaryny gorap saklamakda gadymy Gündogaryň bu künjeginiň — Merkezi Aziýanyň döwlet

Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly BERDIMUHAMEDOW: — Zenanlar biziň eziz Diýarymyzyň buýsanjydyr

Deňiz kenaryndaky ýürekdeş söhbetler «Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýylynyň tomus paslynyň ajaýyp gününde gojaman Hazaryň türkmen kenarynda bolup geçen — Merkezi Aziýanyň döwlet Baştutanlarynyň konsultatiw duşuşygy barha golaýlaýan mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllygynyň öň ýanyndaky möhüm ähmiýetli taryhy wakalaryň biri boldy. Onuň bilen bir wagtda halkara derejedäki forumlaryň birbada altysynyň geçirilmegi, türkmen topragynda toýlaryň toýa ulaşýandygynyň aýdyň subutnamasyna öwrüldi. «Berkarar» myhmanhanasynyň Maslahatlar zalynda geçirilen Merkezi Aziýa ýurtlarynyň zenanlarynyň dialogy sebitiň zenanlarynyň durmuşyna aýratyn ýakym çaýan taryhy wakadyr. Mälim bolşy ýaly, sebitiň zenanlarynyň dialogy geçen ýylyň 23-nji dekabrynda döredilip, dialogyň ugry boýunça gysga döwrüň içinde onlaýn görnüşde köp sanly çäreler geçirildi. Ol hormatly Prezidentimiziň teklibi bilen ilkinji gezek myhmansöýer türkmen topragynda bir supranyň başynda, ýüzbe-ýüz görnüşde geçirildi. Şunuň özem sebitiň zenanlarynyň biri-birleri bilen ýakyndan tanyşmagyna, dostlaşmagyna, ýürekden söhbetdeş bolmagyna, pikir we tejribe alyşmagyna giň mümkinçilikleri döretdi.

Toýlardan toýlara barýan Diýarym

Wagt diňe bir ýaşamak üçin berlen puryja bolman, eýsem, adama ömrüň manysyny duýmaga, durmuş lezzetleriniň gadyryny bilmäge hem ýardam edýär. 1991-nji ýylyň sahawatly güýz paslynda ata-babalarymyzyň arzuw eden erkinligi wysal boldy. Eziz Diýarymyz öz Garaşsyzlygyny alyp, ata Watanymyz uly ösüşler we özgerişler ýoluna düşdi. Garaşsyzlyk ýyllary içinde geçilen ýollara göz aýlanyňda, bir hakykat ýüze çykýar. Türkmenistan dünýä jemgyýetçiligindäki ornuny barha pugtalandyrýar. Ömrüň hasaby barada söz açyp, käwagtlar oňa «bäş günlük» diýýän hem bolsak, ömür şeýle bir gysga möhletem däl. Sebäbi bir ömrüň dowamynda ynsan ençeme wakalaryň şaýady bolýar, birnäçe zady başyndan geçirýär. Ynsan öz ýaşan ömründe okaýar, işleýär, dynç alýar, öz ýakynlary, ili-güni bilen toý tutýar, şatlanýar, begenýär, söýýär, söýülýär... Hawa, ynsanyň ömrüne kän zat girýär. Şol zatlaryň ählisi onuň eziz, göbek gany daman topragynda bolup geçýär. Şonuň üçin ynsan ömri Watanyna jany-teni bilen baglanýar. Ynsanyň sözüň hakyky manysynda bagtly bolup, bagtyýar ýaşamagy üçin arkasynda dag ýaly bolup, direnip biljek Watany bolmaly. Garaşsyzlyk türkmene şol Watanly bolmak bagtyny berdi.

Sport äleminiň baýdagy

2021-nji ýyl. «Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýyly. Eýýäm deň-ýaryndan gowragy yzda galan ýyly ýene-de telim-telim ýyllardan soň nähili ýakym bilen ýatlarys? Mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllyk toýunyň çägindäki dabaralaryň özi bir uly ýatlama ahyry! Ýöne baryp birmahal 2021-nji ýyl ýatlanylmaly bolsa, sport janköýerleri Olimpiýa oýunlarynda gazanan ilkinji medalymyzy hem uly ýakym bilen ýatlarlar. Özi hem bary-ýogy 21 ýaşly türgen gyzyň ady bilen baglanyşykly! Elimizi ýüregimiziň üstüne goýup bir hakykaty aýtmak gerek: şu ýyl ýurdumyzda agyr atletikanyň, onda-da zenan agyr atletikaçylarymyzyň ýyly boldy. Diňe dünýäniň çempiony Ýulduz Jumabaýewa bilen Olimpiýa oýunlarynyň kümüş medalynyň eýesi Polina Gurýewanyň dakynan medallarynyň özi hem tutuş ýylyň sport wakalaryna aýratyn şan bagyşlap biler.

Ak öý — döwletlilik ojagy

Medeni-ykdysady gatnaşyklary ösdürmekde uly ähmiýete eýe bolan Beýik Ýüpek ýolunyň ugrunda ýerleşen Daşoguz topragy uzak müňýyllyklaryň dowamynda gülläp ösen şäher-kentleriň, köp sanly kerwensaraýlaryň, galalaryň hem aramgähleriň gadymy mekanlarynyň biri hasaplanýar. Täze toplum Zemin gözelliginiň nusgasyna deňelen, ata-baba oturymly bu gadymy mekanyň uly taryhy geçmişini bagtyýarlyk döwrümiz bilen baglanyşdyrýar, täze eýýamyň döredijilik ruhy bilen onuň many-mazmunyny baýlaşdyrýar, mertebesini beýgeldýär. Welaýat merkeziniň gözel künjegine görk goşýan «Türkmeniň ak öýi» binasy halkymyzyň ezellerden sungat derejesine ýetirilen gurmak gudratynyň täze mysaly bolup, alyslardan seleňläp görünýär, onuň belent durky, zerefşan keşbi çyrazly Günüň şempa ýagtysyna öwşün atyp, Aýyň jemalyna şugla saçýar. Ol il-halkymyzyň toý-baýramlaryny ata-baba ýörelgelerine laýyklykda uludan toýlaýandygynyň, gadymdan ýörgünli milli däpleriň dowamat-dowamdygynyň, täze eýýamymyzda bu däpleriň müň öwüşginler bilen nurlanýandygynyň nusgasydyr. Halkymyz uly geňeşler bilen toý tutmaga başlanda, bu toýlaryň ýaraşygy bolan ak öýleri gurýar. Ak bagtdan görk alýan häzirki döwrümiz bolsa, toý-baýramlaryň, egsilmez eşretleriň hem şatlyklaryň eýýamydyr. Ýurdumyzyň beýleki welaýatlary bilen birlikde, bu gadymy mekanda bina edilen giň gurşawly, belent başly bu toplum şanly seneleriň, baýramlarymyzyň, uly toýlarymyzy

Mertebäm sensiň, käbäm!

Türkmenistanyň Prezidenti Gurbanguly Berdimuhamedowyň «Enä tagzym — mukaddeslige tagzym» kitabyndan: «Kiçilikde ynsan üçin ene hüwdüsinden ýakymly owaz, söz hem-de saz ýokdur. Kemala gelen perzent üçin bolsa, enäniň ak patasy onuň ýüregine düwen ýagşy niýetini amala aşyrmagynyň şertliligidir. Bu, elbetde, dogrudyr. Halkymyzyň paýhas gorunda bu ýagdaý hem öz beýanyny tapypdyr. Seýrek hem bolsa, il arasynda: «Enesiniň ak patasyny almady» diýip, şowlamadyk işiň sebäbiniň basym aýdyň edilýändigini eşitmek bolýar».

Göwni galkyp, ata çykar

Gyzlaryň at üstünde ýyldyrym çaltlygynda edýän çylşyrymly oýunlary tomaşaçylary biparh goýanok. Türgen gyzlar her bir çykyşynda diňe aty erjel çapmak bilen däl, eýsem, onuň üstünde pyrlanmak, dürli tilsimleri ýerine ýetirmek ýaly, oýunlaryň täze görnüşleri bilen hem tomaşaçylary haýran galdyrýarlar. Olaryň çykyşlaryna tolgunman tomaşa etmek mümkin däl. «Bäh, gyzlaryň hem, atlarynyň hem çeýediklerini görsene, atyň erkem, jylawam gyzlaryň elinde. Türkmen gyzlarynyň behişdi bedewlere erk etmegi Garaşsyzlygyň miweleri ahyryn» diýeniňi duýman galýarsyň! Uly toýuň — şanly Garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllyk toýunyň öňüsyrasynda-ha türkmen halkynyň ýürek joşgunyny söz bilen beýan eder ýaly däl. Dagy näme, mukaddes Garaşsyzlyk hem-de hemişelik Bitaraplyk türkmeniň döwletlilik ýörelgesiniň goşa ganaty bolar-da, oňa ähli süňňüň bilen buýsanmasaň bolmaz-a! Gahryman Arkadagymyzyň taýsyz tagallasy bilen gurlan döwrebap, milli öwüşginli, medeni-durmuş maksatly binalar, ähli amatlyklary bolan ýaşaýyş jaýlary, dünýä ülňülerine laýyk desgalar bilen birlikde, milli medeniýetimiziň guwanjy bolan «Türkmeniň ak öýi» binasynyň her welaýatda açylmagy köňüllere şatlyk eçilýär. «Türkmeniň ak öýünde» tutulýan toýlarda sungat ussatlarynyň ýerine ýetirýän aýdym-sazly çykyşlary bilen birlikde, Türkmenistanyň Prezidentiniň Ahalteke atçylyk toplumynyň meşhur «Galkynyş» milli at üstündäki oýunlar toparynyň çyky

Sanly marketing ulgamy

Bazar ykdysadyýetini ugur alyp ösýän döwletlerde marketinge dolandyryşyň esasy ýerine ýetirijisi hökmünde seredilýär. Häzirki döwürde marketing kärhananyň ýokary peýda almak maksady bilen, alyjylaryň takyk talaplarynyň we bazaryň toplumlaýyn öwrenilmeginiň esasynda önümi işläp düzmegi, öndürmegi gurnaýan ulgamdyr. Marketing ulgamyny sanlylaşdyrmak, bir bitewi sanly marketing ulgamynyň döredilmegi bazar ykdysadyýetiniň ösmeginde möhüm bolup durýar. Sanly marketing ulgamyny dolandyryşa girizmegiň işewür iňlis dilinde alnyp barylmagy zerur bolup durýar. Şonuň üçin hem kärhanalary dolandyrmagyň toplumlaýyn marketing strategiýasyny döwrebap guramakda işewür iňlis diliniň orny we ähmiýeti uludyr. Türkmenistanyň önümçilik kärhanalarynda öndürilýän önümleriň bäsdeşlik ukybynyň gün-günden artmagy, olara bolan islegiň içerki hem-de daşarky bazarlarda has-da köpelmegi, bazar gatnaşyklary şertinde önümleri öndürýän, dürli hyzmatlary ýerine ýetirýän we beýleki kärhanalarda sanly marketing gullugynyň ýola goýulmagy, ony işewür iňlis dili bilen utgaşdyrmak, kärhananyň marketing strategiýasyny düzmek we amal etmek zerurlygyny ýüze çykarýar. Işewürlik iňlis dili arkaly kärhanalaryň marketing strategiýasynyň düzülmegi önjeýliligi we netijeliligi artdyrýar, maliýe ýagdaýyny gowulandyrýar, bazaryň ösmegine we öňe gitmegine getirýär. Çünki işewürlik iňlis dili islendik kärhananyň marketing strateg

Ykbala öwrülen sungat

Bir ýüz elli iş orunlyk ajaýyp Daşoguzyň çeper halyçylyk kärhanasynyň Gubadag etrabyndaky önümhanasy indi şäherçäniň görküne görk goşýan ymaratlaryň birine öwrüldi. Önümhanada köki asyrlara uzaýan halyçylyk sungatyny ömrüniň manysyna öwren ussat halyçylaryň onlarçasy zähmet çekýär. Şolaryň biri hem ussat halyçy Täzegül Pürenowadyr.

Şahyr barada aýdylanlardan:

Rus edebiýatyny Aleksandr Puşkinsiz, Lew Tolstoýsyz göz öňüne getirmegiň mümkin bolmaýşy ýaly, türkmen edebiýatyny hem Magtymgulusyz göz öňüne getirmek kyndyr. Ol türkmen halkynyň ruhy dünýäsiniň iň ýokary derejede ýüze çykmasydyr. Ýuriý Surowsew, rus alymy.

Köňüller, ýürekler bir bolup başlar...

Magtymgulynyň paýhasly dünýäsi, çuň many-mazmunly döredijiligi gözýetmez ummandyr. Şahyryň setirlerinden biz özümize gerekli paýhasly sözleri, jaýdar maslahatlary, göwnüňe hoş ýakýan pikirleri, düşünjeleri tapyp bilýäris. Ol setirlerde biziň geçmişimiz, şu günümiz we geljegimiz bar. Ösüp gelýän ýaş nesilleri terbiýelemekde, olarda il-ýurt, Watan mukaddesligi, agzybirlik, arkalaşyk, dost-doganlyk ýaly duýgulary kemala getirmekde şahyryň şygyrlary gory gowzamaýan hazyna mysalydyr. Şeýle baý hazynanyň mirasdüşeri bolmak — biz ýaşlar üçin uly buýsanç, uly mertebe. Şeýle-de bu hazynanyň gymmatyny ýitirmän, okap, öwrenip, has-da kämilleşdirip, geljekki nesillere ýetirmek hem hut bize bagly. Magtymguly Pyragynyň döredijiligini öwrenmek Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe giň gerime eýe bolýar. Hormatly Prezidentimiziň tagallasy bilen Magtymguly Pyragynyň döredijiligi täze belentliklere çykýar.

Gülçi zenanlar

Bu iki gülçi zenan Lebap welaýatynda ýaşaýar, ýöne hersi bir etrapdan. Olaryň ýaşynda-da ep-esli tapawut bar. Gül ösdürip ýetişdirmekde-de hersi bir ugry saýlap alypdyr. Asly käri boýunça olaryň biri lukman, beýlekisi kärendeçi. Segsen ýaşy arka atan Amangözel eje lukman, ol Saýat etrabynda ýaşaýar. Özi-de otag güllerini ösdürip ýetşdirmegiň ussady. Kärendeçi gelin Gyzlarhan Çagylowa bolsa Çärjew etrabynyň Nobat Gutlyýew adyndaky obasynyň ýaşaýjysy. Ol esasy işiniň daşyndan mellek ýerinde bägül ösdürip ýetişdirmegi ýola goýdy. Amangözel Gurbanowa etrap merkezi hassahanasynda uzak ýyllar işläp, hormatly dynç alşa çykypdyr. Ömrüni ynsan saglygyny goramaga bagyş eden lukman zenan soňra otag güllerini ösdürip ýetişdirmäge başlapdyr.

«Gülüň owadan!»

Türkmenistanyň Zenanlar birleşiginiň Merkezi Geňeşiniň we Türkmenistanyň Kärdeşler arkalaşyklarynyň Milli merkeziniň guramagynda şanly Garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllygy mynasybetli ýurdumyzyň çeper elli gelin-gyzlarynyň arasynda yglan edilen «Gülüň owadan!» atly bäsleşigiň jemleýji tapgyry geçirildi. Bäsleşigiň dowamynda zähmetsöýer zenanlar ene-mamalarymyzyň asyrlaryň dowamynda kemala getiren milli gymmatlygy bolan keçe basmagyň inçe usullaryny açyp görkezdiler. Çeper elli gelin-gyzlar nusgalyk keçeler üçin zerur bolan ýüňleri saýlamakda, reňkleriň sazlaşygyny tapmakda gazanan tejribelerini paýlaşdylar. Bäsleşigiň dowamynda keçäniň ynsan saglygyna ýetirýän oňyn täsirleri bilen baglanyşykly rowaýatlar esasynda taýýarlanan sahnalara-da giň orun berildi. Bäsleşikde ýeňiji bolan eli çeper gelin-gyzlara Türkmenistanyň Zenanlar birleşiginiň Merkezi Geňeşiniň we Kärdeşler arkalaşyklarynyň Milli merkeziniň Hormat hatlary hem-de hormatly Prezidentimiziň adyndan sowgatlar gowşuryldy.

Türkmen sährasyna çyksaň seýrana...

Gudratly tebigat tarapyndan gözelliklere beslenen türkmen topragy, onuň sähradyr düzleri. Şol gözellikleriň has hem ajaýyp bolmagyny arzuw edip, haýyrly işiň başyna barmaga hyýallanýan juwan ýürekler. Bu duýgular, megerem, biziň ählimiziň beýnimizde at salan bolsa gerek. Arzuwlar töwerek-daşyňy gurşaýan durmuş hereketlerinden gelip çykýar. Gürrüňini etmekçi bolýan Gözel ejemiz hem mes topraklarynda bitýän ot-çöpleriniň kelläňi sämedýän ysy bilen beýhuş edýän gül-gülzarly türkmen sährasynda önüp-ösüp, ol ýerleriň bol suwa ganmagyny arzuwlan zenan. Mary welaýatynyň Wekilbazar etrabynyň birinji Gökçe obasynda ylymly-bilimli adamlaryň maşgalasynda kemala gelen Gözel öz deň-duşlary bilen çagalygynda obany kesip geçýän insizje ýapdan suw almaga gidende, obanyň göwsüni ýaryp geçjek kanaly göz öňüne getirerdi. Gapylarynda kakasy Owmat aganyň agyz suwy üçin gazan guýusynyň suwunyň ajy bolmagy, ony nädip süýjedip bolýandygy baradaky pikirler hem ony oýlandyrýardy. Orta mekdebi tamamlap, şol wagtky Kalinin adyndaky Türkmen oba hojalyk institutynyň (häzirki S.A.Nyýazow adyndaky Türkmen oba hojalyk uniwersiteti) gidromeliorasiýa bölümine okuwa girip, suw barada ýazylan kitaplardan, halypa mugallymlaryň berýän derslerinden köp zatlary öwrendi. — Amyderýanyň bol suwuny türkmen düzlüklerinden geçirip, Uzboýa çenli ýetirmek baradaky uly taslamalaryň üstünde işläpdik. Kakam hemişe: «Guýy gazan b

Baldan süýji gawunym

Özüniň lezzetli tagamy, şirin-şekerligi bilen dünýäde meşhur türkmen gawunyny ösdürip ýetişdirmekde daýhanlarymyz irginsiz zähmet çekýärler. Gawuny ösdürip ýetişdirmek, onuň tohumyny gorap saklamak, täze-täze görnüşlerini oýlap tapmak, olary kämilleşdirmek boýunça türkmen seleksionerleri hem alymlary daýhanlar bilen birlikde uly işleri alyp barýarlar. Olar gawunyň tohumyny köpeltmek, gowulandyrmak bilen yzygiderli meşgullanýarlar. «Aýjemal», «ak gülaby» «ak waharman», «garrygyz», «gök zamça», «hytaýy», «gök gürbek», «gülaby», «dürnabat», «dessemaýa», «paýedeki», «garagaş» ýaly özüniň datlylygy, şirin-şekerligi bilen türkmen halkynyň milli baýlygyna, halal mirasyna, saçaklarynyň berekedine, rysgalyna öwrülen baldan süýji gawunlar şanly Garaşsyzlygymyzyň 30 ýyllyk baýramçylygynyň toý desterhanlarynyň bezegi bolar. Gadymy Merwde Gäwürgaladan gawunyň tohumynyň tapylmagy bu uçmahy nygmatyň biziň topragymyzda ir döwürlerde-de ekilendigine güwä geçýär. Orta asyra degişli ýazuw ýadygärliklerinden çen tutsaň, Merwiň gawuny, üzümi, şetdalysy... diýseň süýji bolupdyr. Olary terligine-de, kakadylan görnüşini-de daşary ýurtlara iberipdirler. Gawundan kak, sök, toşap ýaly nygmatlar-da taýýarlanypdyr. Gawunyň adam saglygyna edýän peýdasy hem gadymlardan bäri belli, ol ganazlygyň, ýürek-damar keselleriniň birebir emi. Gawunyň hassany dikeldip bilýän güýji barada obamyzyň ýaşulusy Aman agadan

Ak çägeleriň ýüzündäki yzlar... (hekaýa)

Obamyzyň gaýrasyndaky uly beýige biz «Enebeýik» diýýäris. Sebäp bir döwürler şonuň üstünde ilkinji gumly ýaşapdyr. Haçan-da, onuň ýaş gelni aş saýlanda, ol hut ajaýyp tebigatyň özünden — ötegçi guşlaryň sesinden saýlapmyş diýip, gumlular gürrüň ederdiler. Soň gara galpaklyja oglanjyk dünýä gelipdir. Ýaş ene bäbejigini hüwdülände kitaplarda seýrek ýazylýan gudrat ýüze çykypdyr — enäniň sesi asmandaky durnalaryň sesine juda çalymdaş bolupdyr. Ene her gezek bäbejigini hüwdülände, hamana asmandan durnalar geçip barýan ýaly duýlupdyr. Ondan bäri kän-kän ýyllar geçipdir. Ýöne enäniň şol hüwdüsi, durnalaryň kümüş düwmeleriniň düňňürdisini ýadyňa salýan sesi sähralara siňipdir. Gumly gelinlerem ony sallançaklaryndan daşlaşdyrman saklapdyrlar.

Röwşen geljegiň hatyrasyna

«Durmuşymyzy gözelleşdirip, ynsan ömrüni uzaldýan zat näme?» diýilse, özüm-ä: «Çaga bagty» diýip, jogap bererdim. Çünki «Çaganyň bagty — enäniň bagty» diýilýär. Halkymyza erkinligi, özygtyýarlylygy bagyş eden mukaddes Garaşsyzlygymyz bize asuda, parahat durmuşda çagalarymyzyň bagtly günlerine guwanyp ýaşamak eşretini berdi. «Türkmenistan — parahatçylygyň we ynanyşmagyň Watany» ýylynda ýurdumyzda uludan bellenilýän mukaddes Garaşsyzlygymyzyň şanly 30 ýyllygyny garşylaýan şatlykly günlerimizde bu bagtyň eýesidigimize buýsanjymyz goşalanýar. Çagalar baradaky alada hormatly Prezidentimiziň alyp barýan döwlet syýasatynyň esasy ugurlarynyň biridir. Döwlet Baştutanymyzyň taýsyz tagallalary bilen Garaşsyz, baky Bitarap ýurdumyzda her bir maşgalanyň we raýatyň, esasan-da, Watanymyzyň röwşen geljegi bolan ýaş nesilleriň bolelin, eşretli durmuşda ýaşamagyny gazanmak, olaryň döwrebap şertlerde bilim almagyny, sagdyn bedenli, belent ruhly bolup ýetişmegini üpjün etmek, watansöýüjilik, ynsanperwerlik ruhunda terbiýelemek ugrunda bimöçber işler alnyp barylýar. Körpe nesliň sazlaşykly ösmegi, çuňňur bilim we terbiýe almagy, çeper döredijilik, sport hem-de bedenterbiýe bilen meşgullanmagy üçin ähli şertler we amatlyklar döredilýär.

Türkmen zenanlarynyň taryhy dünýäsi

Türkmen zenany täsin hem syrly dünýä. Oňa aralaşmak üçin taryha ser salmaly bolýar. Arheologlarymyzyň geçirýän gazuw-agtaryş işlerinde tapylýan taryhy tapyndylar oňa şaýatlyk edýär. Köpetdagyň eteginde gazuw-agtaryş işleri geçirilende tapylan toýundan ýasalan aýallaryň heýkeljikleri, baryp biziň eramyzdan öňki VI müňýyllyga, neolit döwrüne degişli diýlip hasaplanylýar. Alymlar olary aýal hudaýyň heýkelleri diýen netijä gelýärler. Ol heýkeller wagtyň geçmegi bilen şaý-seplerdäki nagyşlara siňip, dagdan agajyndan ýasalan doga-tumarjyklarda şekillendirmek bilen biziň günlerimize gelip ýetipdir. Gadymy döwürlerde türkmen zenanlarynyň käbiri söweşjeň serkerde bolupdyr. Arheologlar gazuw-agtaryş işlerini geçirenlerinde söweş lybasynda jaýlanan aýallaryň guburlaryny tapypdyrlar. Ýagny şol döwürde olary öz ýaraglary, demir gylyç, naýza, ok-ýaý bilen bile jaýlapdyrlar. XIII asyrda ady näbelli pars ýazyjysy «Ajaýyb ad-dünýä» (Dünýä täsinlikleri) atly kitabynda oguzlar barada: «Olaryň owadan aýallary bar. Ol aýallar söweş lybaslaryny geýip, ýarag dakynyp, söweşlere-de gatnaşýarlar» diýip ýazypdyr. Gadymy döwürlerde türkmen zenanlary ýanýoldaşlary, doganlary bilen deň durup, duşmana garşy söweşipdirler.

Uly iliň soltany (rowaýat)

Gadym eýýamlarda bir obanyň ilaty gaty janypkeş bolupdyr, olar ýere hyzmat etmekde ýadamany-ýaltanmany bilmändirler. Ene ýer hem öz hasylyny bolluk bilen eçilipdir. Ekilen bugdaý daýhanlaryň ýylyň dowamynda çörekleriniň bol bolmagyna getiripdir. Ýurduň ammary bugdaýdan dolýar, bugdaý çäçleri dag ýaly üýşýär. Gurplanýan ýurda gelip gidýänler bu habary öz hökümdarlaryna ýetirýärler. Hökümdar galla satyn almak üçin öz wekillerini gallaly ýurduň patyşasynyň ýanyna ugradýar. Patyşa öz halkynyň rysgal-berekedini satmajakdygyny, gallanyň ýerini hiç bir baýlygyň tutup bilmejekdigini aýdýar. Jogap bilen kanagatlanmadyk wekiller hökümdarlary bilen maslahatlaşyp, hilegärlige ýüz urýarlar. Derwüş sypatyna giren emeldarlar horjunyň iki gözüni altyndan dolduryp, oba gelýärler. Gün ýaşandan soň olar galla sakçysynyň ýanyna barýarlar. Altynyň öwüşgini gözüni gapan sakçy il baýlygyna hyýanat edýär. Halkyň azap edip ýygnan gallasy çuwallara guýlup, özge ýurduň halkynyň saçagyna nygmat bolýar.