HABARLAR

Öwrediji oýunlardan peýdalanmak

Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň parasatly baştutanlygynda bilim ulgamynda alnyp barylýan giň gerimli özgertmeler oňyn netijesini berýär. Ýaşlaryň ösen tehnologiýalardan baş çykaryp bilmegi üçin ähli mümkinçilikler döredilýär. Şunda ak mekdebe ilkinji gezek gadam basýan çagalaryň bilimler dünýäsine aralaşmagyny guraýan başlangyç synp mugallymlaryna hem uly jogapkärçilik düşýär. Guraýan okuw sapaklarymyň başynda çagalara arassaçylyk düzgünlerini berjaý etmegiň zerurdygyny ýatladýaryn, saglygyň gadyr-gymmaty barada giňişleýin gürrüň berýärin. Şunda «Paýhas çeşmesi» atly kitapdaky dürdäne nakyllardyr atalar sözlerinden peýdalanýaryn. Çagalara ellerini ýygy-ýygydan ýuwup durmalydyklaryny, saçlaryny arassa saklamalydyklaryny, dyrnaklaryny wagtly-wagtynda almalydyklaryny, egin-eşiklerini tämiz saklamalydyklaryny, şu düzgünleriň ählisiniň olaryň sagdyn, berk bedenli bolmagyna täsir edýändigini düşündirýärin.

Bilim — ylym — önümçilik

Gahryman Arkadagymyz ýaşlary ylma we döredijilige höweslendirmek bilen bagly işleri hemişe üns merkezinde saklap, Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynyň ylmy-barlag institutlarynyň ýokary okuw mekdepleri bilen hyzmatdaşlyk etmeginiň möhümdigini belleýär. Munuň özi ýaşlary ylma çekmekde möhüm ähmiýete eýedir. Hormatly Prezidentimiz bilim ulgamyny kämilleşdirmegiň çäklerinde onuň ylym we önümçilik bilen baglanyşygyny pugtalandyrmak işini ýola goýmagyň esasy ugurlaryň biri bolup durýandygyny nygtaýar. Şol sebäpli, täze hünärleri girizmek hem-de ýokary derejeli işgärleriň taýýarlanylmagyny üpjün etmek üçin iň gowy dünýä tejribesini içgin öwrenmek hem-de daşary ýurt bilim we ylym merkezleri bilen gatnaşyklary giňeltmek, innowasiýa önümçiliklerini öwrenmek üçin ýurdumyzyň hünärmenlerini daşary ýurtlara ibermek we beýleki döwletlerden hünärmenleri çagyrmak zerurdyr. Şunda ýaşlary ylma çekmäge, ýokary okuw mekdeplerinde ylmy-barlag işlerini ýaýbaňlandyrmaga hem uly ähmiýet berilýär.

Okuw-usuly işlerimiz

Häzir bilim ulgamynyň işini döwrebap derejede guramak üçin oňa innowasion tehnologiýalar ornaşdyrylýar. Ýaşlara berilýän bilimiň hili ýokarlandyrylýar, dünýä tejribesinden peýdalanylýar. Şunda «Türkmenistanda sanly bilim ulgamyny ösdürmegiň Konsepsiýasyndan» gelip çykýan wezipeleri amala aşyrmak bilen, elektron serişdeleri ulanmak arkaly okuw usulyýetlerini hem-de bilim maksatnamalaryny özgertmek işine uly ähmiýet berilýär. Sanly bilimi ösdürmek üçin, ilkinji nobatda, bilim ulgamynda zähmet çekýän mugallymlaryň, hünärmenleriň, şeýle-de bilim alýanlaryň häzirki zaman kompýuter tehnologiýalaryndan baş çykarmaklaryny gazanmak zerurdyr. Şeýlelikde, häzirki zaman tehniki serişdeleriň we maglumat gorlarynyň ulanylyşynda bilim işgärleriniň bu ugurda taýýarlygyny kämilleşdirmek wezipesi hem öňe çykarylýar. Şunda ýurdumyzyň bilim edaralarynyň ösen innowasion tehnologiýalar bilen üpjün edilmegi, mugallymlaryň kompýuter sowatlylygynyň yzygiderli kämilleşdirilmegi örän uly ähmiýete eýedir. Umumybilim berýän orta mekdeplerde informatika, informasiýa-kommunikasiýa we innowasion tehnologiýalar, döwrebap tehnologiýalaryň esaslary dersleriniň girizilmegi hem bellenmäge mynasypdyr.

Ähli ösüşleriň özeni

Hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň: «Biziň ýaşaýan döwrümiziň iň gymmatly baýlygy, iň güýçli gudraty bilimdir» diýip nygtaýşy ýaly, ýurdumyzyň ösüşi ýaş nesliň ylymly-bilimli bolup ýetişmegi bilen berk baglanyşyklydyr. Munuň özi ýurdumyzda bilim ulgamyny mundan beýläk-de döwrebaplaşdyrmak boýunça alnyp barylýan işlere möhüm ähmiýet berilýändigini görkezýär. Döwlet Baştutanymyzyň taýsyz tagallalary bilen bilim-ylym ulgamynda ýokary sepgitlere ýetilmegi netijesinde halkyň ýaşaýyş-durmuş şertleri has-da gowulandy. Ösüş-özgerişleriň hatyrasyna zähmet çekmek baş maksadymyza öwrüldi. Ýurdumyzyň ähli ýerinde gurlup ulanylmaga berlen we gurluşygy ýokary depginlerde alnyp barylýan okuw-terbiýeçilik edaralary ylmyň soňky gazananlary, kompýuter enjamlary, multimedia tehnologiýalary bilen doly üpjün edilýär. Gahryman Arkadagymyzyň döwletli maksat-tutumlaryny özünde jemleýän bilim özgertmeleri, ilkinji nobatda, ýaş nesliň, şeýle-de bilim işgärleriniň guwanjyna, buýsanjyna beslenýär.

Rysgal-berekediň gözbaşy

Ýurdumyzy bereket mekanyna öwürmekde oba hojalygyny ösdürmegiň ähmiýeti uludyr. Şeýle bolansoň, Gahryman Arkadagymyzyň oba hojalygynda düýpli özgertmeleri amala aşyrmagy, pudagy ylmy esasda ösdürmek, döwrebap usullary ornaşdyrmak, onuň enjamlaýyn binýadyny pugtalandyrmak babatdaky tagallalary netijesinde bu gün oba hojalyk pudagy ösüşiň täze belentliklerine çykdy. Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe daýhanlaryň netijeli zähmeti üçin döredilen giň şertlerdir mümkinçilikler, olara döwlet tarapyndan berilýän goldaw-hemaýatlar ýer eýeleriniň topraga bolan yhlasyny artdyrýar. Munuň şeýledigine oba hojalyk ekinlerinden ýylyň-ýylyna alynýan bol hasyl aýdyňlygy bilen şaýatlyk edýär. “Türkmenistan — Bitaraplygyň mekany” ýylynda ýurdumyzyň ak ekin ussatlarynyň 690 müň gektarda ýetişdirilen guşgursak ak bugdaýy ýitgisiz ýygnap, şondan dänäniň 1 million 400 müň tonnadan gowragyny almagy has-da guwançly boldy.

Ýaşlar hakda alada

Hormatly Prezidentimiziň parasatly baştutanlygynda ýurdumyzda gazanylýan ösüşleriň we öňegidişlikleriň her biri halkymyzyň bähbidini nazarlaýar. Milli ykdysadyýetimiziň durnukly ösmegi bu arzyly öňegidişligiň kuwwatly we ygtybarly maddy binýadyny emele getirýär. Garaşsyz, hemişelik Bitarap Türkmenistan tutuş dünýäde özüniň durmuş ugurly ykdysady nusgasy bilen milli agzybirligini, jemgyýetçilik jebisligini pugtalandyrýan döwlet hökmünde tanalýar. Durmuş ugurly ykdysadyýetiň häsiýetli aýratynlygy bolsa onuň dolulygyna halkyň hyzmatynda durýanlygy bilen kesgitlenýär. Bu häsiýetli aýratynlyk döwletimiziň ýaşlar syýasatynda-da özüniň anyk beýanyny tapýar. Ýaşlar syýasatynyň möhüm ugurlarynyň biri-de, ösüp gelýän nesillere döwrebap bilim bermek bilen bagly bolup durýar. Şu maksat bilen ýurdumyzyň ähli künjeklerinde häzirki zaman orta we ýokary okuw mekdepleri, çagalar baglary, çagalar dynç alyş-sagaldyş merkezleri gurulýar. Bilimiň many-mazmunyny baýlaşdyrmak, hilini dünýä ülňülerine görä döwrebaplaşdyrmak maksady bilen sanly bilim ulgamy ösdürilýär. Ylmyň iň täze gazananlary, okatmagyň we terbiýeçilik işiniň innowasion usullary giňden ornaşdyrylýar.

Döwrebap özgertmeler

Gahryman Arkadagymyz türkmen ýaşlarynyň ylym-bilim we zehin babatda kämilleşmekleri, dünýä derejesinde ussat hünärmenler bolup ýetişmekleri ugrunda giň mümkinçilikleri döredýär. Ata Watanymyzda soňky on ýylyň dowamynda dünýä ülňülerine laýyk gelýän orta we ýokary okuw mekdepleri gurlup, ulanylmaga berildi. Sebäbi her bir döwletiň dünýädäki abraýy onuň halkynyň bilim, ylym, medeni derejesi bilen kesgitlenilýär. Ýurtbaştutanymyzyň parasatly ýolbaşçylygy bilen döwletiň ylym-bilim ulgamynyň maddy-tehniki binýadynyň pugtalandyrylmagyna häzirki döwürde aýratyn ähmiýet berilýär. Çünki dünýä tejribesi nesilleriň döwrebap tehnologiýalardan baş çykarmagyny şertlendirýär. Ýurdumyzdaky çagalar baglaryndan başlap, ýokary okuw mekdeplerinde daşary ýurt dilleri öwredilýär. Dil bilmek üçin ajaýyp mümkinçilikler döredilen okuw mekdeplerinde dünýäniň iň ösen multimediýa tehnologiýalary, interaktiw tagtalary ornaşdyryldy. Okatmagyň innowasion serişdeleriniň işlenilip düzülmegi okuwyň netijeliligini ýokarlandyrdy. Bilim ojaklarynda işe girizilen internet ulgamy, multimediýa okuw-tehniki serişdeleri, tehnoparklar, teleskoplar, elektron kitaphanalar, kompýuterleşdirilen lingafon otaglary okatmaga täzeçe çemeleşmekde uly ähmiýete eýedir. Çünki kompýuterleşdirilen synp ota

Terbiýeçilik işleriniň ähmiýeti

Ýurdumyzda bilim ulgamynyň ösdürilmegine uly üns berilmegi netijesinde, mekdebe çenli çagalar edaralarynda hem okuw-terbiýeçilik işlerini talabalaýyk, ýokary hilli guramaga çalyşýarys. Munuň üçin çagalar bagymyzda ähli şertler döredilen. Mälim bolşy ýaly, ýaşlara bilim-terbiýe bermek maşgaladan başlanyp, çagalar baglarynda dowam etdirilýär. Şunda mekdebe çenli çagalar edaralarynyň terbiýeçilerine möhüm orun degişlidir, çünki çaganyň irki ösüşiniň kadaly ýagdaýda geçmegi onuň geljekde ylymly-bilimli, giň dünýägaraýyşly bolup ýetişmegine täsir edýär. Şoňa görä-de çagalaryň irki ösüşiniň we mekdebe taýýarlygynyň kadaly ýagdaýyny üpjün etmäge aýratyn ähmiýet berilmelidir. Bu babatda hormatly Prezidentimiz Gurbanguly Berdimuhamedowyň 2020-nji ýylyň 22-nji maýyndaky Karary bilen tassyklanan «Türkmenistanda çaganyň irki ösüşini we mekdebe taýýarlygyny ösdürmek babatda 2020 — 2025-nji ýyllarda mekdebe çenli çagalar edaralarynyň işini kämilleşdirmegiň Maksatnamasyndan» gelip çykýan wezipeleri durmuşa ornaşdyrmak boýunça degişli işler alnyp barylýar.

Asal zybanym bar meniň

Dilde halkyň kalby ýaşaýar Adamzadyň beýleki ähli ýaradylan jandarlardan ilkinji hem iň uly tapawutly artykmaçlygy onuň aňly-düşünjeli sözleýiş diliniň barlygydyr. Şol dilleriň içinde biziň üçin iň eziz hem ýüreklere ýakyny ene dilimiz bolup durýar. Sebäbi ol dünýä inen günümizden başlap ene süýdi, ene hüwdüsi, atalarymyzyň paýhasy bilen aňymyza-ruhumyza ornaşdy. Muny şahyr Ahmet Mämmedow juda jaýdar suratlandyryp, şeýle ýazýar.

Akyl-paýhas çeşmesi

Hemişelik Bitaraplygymyzyň şanly 25 ýyllyk baýramynyň bellenilýän ýylynda Gahryman Arkadagymyzyň jöwher paýhasyndan dörän ajaýyp eserleriň ýene-de biri «Türkmeniň döwletlilik ýörelgesi» atly neşiri halkymyza gowuşdy. Gözbaşyny asyrlaryň jümmüşinden alyp gaýdýan milli gymmatlyklarymyzyň, däp-dessurlarymyzyň dabaralanmasynyň üstüni ýetirýän bu ajaýyp kitabyň neşir edilmegi mähriban halkymyzyň guwanjyny goşalandyrdy. Kitapda halkymyzyň gadymdan gelýän asylly ýörelgeleri giňden beýan edilýär. Gahryman Arkadagymyzyň bu täze eserinde taryhy çeşmeleriň we maglumatlaryň jemlenilmegi, olaryň rowaýatlar, tymsallar, nakyllar arkaly berkidilmegi eseriň gymmatyny artdyrýar, mazmunyny baýlaşdyrýar. Şeýle häsiýete eýe bolandygy üçin bu gymmatly eser diňe şu günki gün üçin möhüm çeşme bolman, eýsem, geljekki nesillerimiz üçin-de gymmatly durmuş ýol görkezijisi bolup hyzmat eder.