HABARLAR

Müň bir sogaply gije

Şu gije — mukaddes Gadyr gijesi. Gadyr gijesine «Gijeleriň soltany» diýläýmesi-de bar. Ýylyň iň arzyly, iň mukaddes gijesinde etjek doga-dilegleriňiz kabul bolsun, eziz ildeşler! Gadyr gijesi bilen bagly düşünjeler çagalykdan aňymyzda galypdyr. Ýöne çagalygyň dünýäsinde Gadyr gijesinde uklaman oturyp bilseň, Hydyr atany göräýmegiň mümkindigi, gijäniň belli bir pursadynda tutan zadyň tokga altyna öwrüljekdigi baradaky özümiziň hem doly düşünmeýän pikirlerimiz aňymyza ornaşan hem bolsa, bu gijänyň asyl ýakymynyň başga-başga zatlardadygyna aňymyz goýalyşansoň göz ýetirdik. Şeýle-de bolsa, Gadyr gijesi baradaky çagalyk we ululyk düşünjelerimizi baglanyşdyrýan bir umumylyk bar. Ol hem şu gijä mahsus ýagşy niýetler. Aslynda, «gadyr» hem-de «ýagşy niýet» düşünjeleriniň arasynda bir baglanyşyk bar ýaly görünýär. Gadyr goýýan adamyňa hemişe ýagşy niýetli bolýarsyň, ýagşy niýetli adamyň gadyry gözüňde hemişe başgaça.

Sarpasy belent gerçekler

Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Beýik Ýeňşiň 76 ýyllygy mynasybetli, düýn Türkmenistanyň Goranmak ministrliginiň Merkezi serkerdeler öýüniň mejlisler zalynda «Mert ýigitler gaýrat üçin dogulýar» ady bilen baýramçylyk dabarasy geçirildi. Oňa uruş weteranlary, tylda zähmet çeken eneler, harby gullukçylar, köpçülikleýin habar beriş serişdeleriniň wekilleri gatnaşdylar. Ýurdumyzda Watan gerçeklerine çuňňur sarpa goýlup, uruş weteranlaryna, esgerleriň ýanýoldaşlaryna, tylyň zähmetkeşlerine aýratyn üns we hormat bilen garalýar. Weteranlaryň saglyk ýagdaýyna, ýaşaýyş-durmuş şertleriniň gowulandyrylmagyna hemişe uly üns gönükdirilýär.

Ýalynly ýyllary ýatlap...

Onuň 5 ogly, 4 gyzy, 44 agtygy, 23 çowlugy hem-de 2 sany ýuwlugy bar. Ýalynly ýyllaryň gowgaly günleri gasynly maňlaýynda yz goýan bu mährem ene agtyk-çowluklaryny daşyna üýşürip oturşyna, olara öz çagalyk döwründe gören agyr kynçylyklary barada gürrüň berip, häzirki parahat, asuda durmuşyň, abadançylygyň, bolçulygyň gadyryny bilmegi ündeýärdi. Nägehan uruş ýyllarynyň tyldakylar üçin hem görgi ýamanyny görkezendigini ýatlamak garry enä has çökder gelýärmi, nämemi, arasynda sözüne dyngy berýärdi-de, uludan dem alýardy. Soňra bolsa gözlerini bir nokada dikip, ýene-de gürrüňini dowam edýärdi. Bilesigeliji nebereleri hem ýatlama ýumagy çöşlenen zähmet weteranynyň — Daşoguz welaýatynyň Boldumsaz etrabynyň ýaşaýjysy, geçen ýyl hormatly Prezidentimiziň Permany esasynda, «1941 — 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşiň 75 ýyllygyna» ýubileý medaly bilen sylaglanan 92 ýaşly ene Jumaý Jumabaýewanyň aýdýanlaryny bir gulaga öwrülip diňleýärdiler. — ...Döwrümizden aýlanaýyn, allanäme döwrümiz bar! Iýjegiň öňüňde, geýjegiň egniňde. Günümizem asudalykda dogup-ýaşyp, aý-ýyllar imisalalyk bilen geçip dur. Heý, şundan ulam bir bagt bolarmy?! Rahat ýatyp, sag-aman örülýär. Parahatçylyk. Halal zähmetiň höziri görülýär. Ö

Uruş döwrüniň oglany

Şu makala şeýle at goýmagyma işden soň, Mary — Wekilbazar aralygynda gatnaýan awtobusda öýe barýarkam eşiden gürrüňim sebäp boldy. Şu ugur boýunça gatnaýan awtobus Mary şäherinden gaýdyp, Wekilbazar etrabynyň merkezi Mollanepes, Wekilbazar şäherçeleriniň üstünden geçip, başga-da birnäçe geňeşliklere barýar. Soňky menzili — etrabyň Mülkbükri geňeşligi. Awtobus welaýat merkezinden Wekilbazar şäherçesine çenli, takmynan, 30 — 40 minut çemesi ýöreýär. Ýolagçylaryň mesawy gürrüňi 1941 — 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşuna, Ýeňiş gününe syrykdy. Söhbet milli gahrymanlarymyza, tylda zähmet edermenligini görkezen gelin-gyzlarymyza, çagalara ýetende: «Tylda zähmet gahrymançylygyny görkezen oglanlaryň biri-de obadaşymyz Çary Handyr» diýip, Wekilbazar etrabynyň Täze durmuş geňeşliginiň ýaşaýjysy Döwlet Aşyrow sözüniň üstüni ýetirdi: «Tüweleme, ol häzirem garrarly däl. Döwletli obamyzyň iň uly ýaşlysam şol». Ýolagçylar hem ony tassykladylar. Olaryň hersi bir obadan bolsalar-da, Çary Hanowy ýakyndan-daşdan tanaýan ekenler. «Tamdyra gyzanda ýap!» diýen parasatly pähime eýerip, öýe-de sowulman, Wekilbazar etrabynyň Täze durmuş geňeşliginiň Döwletli obasyna ugradym.

Halk hakydasy — mertlik mekdebi

Şu ýyl 1941 — 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşunda gazanylan Ýeňşe 76 ýyl dolýar. Şu mynasybetli guralýan dabaralarda ata Watany döş gerip goran gerçekleriň geçen söweş ýoly, olaryň yzynda galanlaryň tylda görkezen gahrymançylygy ýatlanýar. Milli Liderimiziň belleýşi ýaly, millionlarça ynsanlaryň ömri, edermenligi we gaýduwsyzlygy bilen gazanylan bu mukaddes Ýeňiş parahatçylygy we hoşniýetliligi, dostlugy hem-de raýdaşlygy giňden dabaralandyrýan baýramdyr. Hormatly Prezidentimiz 1941 — 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşunyň weteranlarynyň, urşa gatnaşyjylaryň ýanýoldaşlarynyň hem-de uruş ýyllarynda tylda zähmet çeken weteranlaryň görkezen deňsiz-taýsyz edermenligini hormatlap, olaryň ýaş nesillerimizi watançylyk, gahrymançylyk, mertlik ruhunda terbiýelemekde, halkymyzyň agzybirligini, jebisligini berkitmekde alyp barýan asylly işlerine, ýurdumyzda amala aşyrylýan özgertmeleri üstünlikli durmuşa geçirmäge goşýan goşantlaryna ýokary baha berýär. Her ýylda döwlet Baştutanymyzyň Kararyna laýyklykda, welaýatlaryň we Aşgabat şäheriniň häkimlikleri olary gymmat bahaly sowgatlar bilen sylaglaýar.

Watanperwerligiň beýik nusgasy

Berkarar döwletimiziň bagtyýarlyk döwründe Watanymyzy goran gahrymanlaryň sarpasy belent tutulýar. Hormatly Prezidentimiziň taýsyz tagallalarynyň netijesinde 1941 – 1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşuna gatnaşyp, gahrymançylygyň belent nusgasyny görkezen uruş weteranlarymyz uly alada bilen gurşalýar. Döwletimiz tarapyndan uruş, zähmet weteranlarynyň, tylda zähmet çeken zenanlaryň saglyk ýagdaýyna yzygiderli gözegçilik edilýär. Olar bu günki gün bagtyýar durmuşda Gahryman Arkadagymyzyň alyp barýan asylly işlerine guwanyp ýaşaýarlar. Paýtagtymyzyň gözel künjekleriniň birinde döredilen «Halk hakydasy» ýadygärlikler toplumy bolsa, Watany goran merdana ogullarymyzyň görkezen gahrymançylygyny bu günki nesillere ýaýýar. Ol ýadygärlik hemişe edermenlik mekdebi hökmünde şamçyrag kimin şöhle saçýar.

Ak guw bolup dolanan

Gadymy Änew topragyna 1941-nji ýylyň bahary üýtgeşik gelipdi. Gäwers düzlügini gözellige beslän gyzyl güläleklerdir jümjümeler mylaýym şemala başyny yrap otyrdylar. Haly ýazylan ýaly baýyrlygyň degresinde meýdan ysmanaklary parç bolupdy. Olaryň deňinden biparh geçip bilmedik ýigidiň okuwa göterýän ýantorbasyndaky kitaplary bir eline alyp, ejesini begendiresi geldi. Şol barmana asmanda garkyldaşyp barýan ak sonalar onuň didelerini özünde egledi. Ejesiniň her baharda ― ata Watany, hut şu lälezar türkmen topragyny küýsäp, ak durnalaryň ýat ýurtlardan dolanyp gelşi barada gürrüň berýän rowaýaty ýadyna düşdi. Watan söýgüsi joş urup, gursagyny dolduran 19 ýaşly ýigidiň ýene-de sanlyja aý-günlerden bu tarhan guşlary eziz ýurdundan aýyrýan sowuk gara gyş ýaly, ýowuz urşuň ýetip gelýändiginden, öz ykbalynyň-da ak guwlaryň ýazgydyna meňzejekdiginden habary ýokdy. Begaly Daňatar aga bilen Annajemal ejäniň ýalňyz dikrarydy. Uýalary Akjemaldyr Nurjemal ony diýseň eziz görerdiler. Ýöne Daňatar aga ony ýekeje diýip läliksiretmezdi. Orta mekdebi tamamlandan, kakasy ony gurluşyk ugrundan bilim almaga gönükdiripdi. Galyberse-de, Gökdepäniň gadymy galalaryny nazarlap oturan Gorjaw obasynda ýaşaýan garrylarynyň mal-garasyna, ekin-dikinine kömek etmeli bolaýsa-da ugradar durar

Nirde sen mähriban, eý, türkmen gyzy?

Gahryman zenan Saçly Dursunowa hakda ýatlamalar Her gezek onuň suratyna gözüm düşende, Çary Aşyrowyň meşhur «Ermeni gyzy» goşgusy aňymda gaýtalanýar. Beýik Watançylyk urşunyň gazaply pursatlarynda agyr ýaralanan türkmeniň şahyr ogluna Nina atly ermeni gyzynyň melhem edendigini bütin türkmen halky bilýär, oňa tüýs ýürekden sagbolsun aýdýar. Dogumdan don geýen türkmen gyzy Saçly hem, gör, nijeme urşa gatnaşan ynsanyň — şahyryň, ýazyjynyň, alymyň... ömrüni saklap galandyr?! Tükenmez alkyşlar alandyr. Belki, kim bilýär, Saçly hakynda-da: «Nirde sen mähriban, eý, türkmen gyzy?» diýip, onuň eminden melhem tapanlar aýdyp geçendir?!

Merdana ogullar unudylmaýar

Mertlik, merdanalyk halkymyzyň ganynda bar. Başa iş düşende çykgynsyz halda aljyramak, özüni ýitirmek ýaly häsiýetler onuň üçin ýat. Şoňa görä-de, goç-goç ogullaryny fronta ýollap, gam-gussa batyp oturan türkmeniň bolmandygy taryhy hakykat. Bu barada hormatly Prezidentimiz uruş ýyllaryndaky wakalardan söhbet açýan «Döwlet guşy» romanynyň başynda okyjylara ýüzlenip şeýle ýazýar:

Mertleriň watany beýgelden güni

Her ýylyň maý aýy gelende, taryhyň gowgaly sahypalaryna ýüzlenip, uruş ýyllary hakynda oýa batanyňy duýman galýarsyň. 1941—1945-nji ýyllaryň Beýik Watançylyk urşy tutuş adamzat üçin ýowuz synag boldy. Ýaňy murty taban jahyllardan başlap, atalarymyza çenli eli ýarag tutan her bir adam aldym-berdimli söweş ýollaryny geçdi, tylda galanlar görgi baryny gördüler. Oýlandygyňça-da, merdana pederlerimiziň gahrymançylygy, olaryň yzynda galan garry--gurty, aýal-ebtat, oglan-uşaklaryň zähmet edermenligi, öwezini dolup bolmajak ýitgiler, ýüreklere salnan ýaralar... kino lentasy ýaly bolup, birin-birin göz öňünden geçýär. Uruş pidasyz bolmaýar. Onuň awuly şarpygyny datmadyk maşgala ýokdy. Ýöne maksat — jandan ileri, diňe ýeňiş üçin göreşmeli. Goýnunda dünýä inen ata Watanyny, göbek gany siňen ene topragyny gözüniň görejine deňeýän türkmen halky hem merdana ogullaryny ilkinjileriň hatarynda jeň meýdanyna ýollady. Gerçek ýigitlerimiz duşmana garşy mertlerçe söweşip, edermenligiň beýik nusgasyny görkezdiler. Müňlerçesine mähriban ojaklaryna dolanyp gelmek miýesser etmedi. Olaryň belent hatyrasy ýüreklerde baky orun aldy we watansöýüjiligi, batyrlygy nesiller üçin hemişelik mekdep bolup galdy.